Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, 25. Çin-AB Zirvesi’nde Avrupa Birliği liderlerine çok taraflılık, şeffaflık ve yapıcı diyalog ilkesine bağlı kalma çağrısı yaptı. Görüşmede Xi’nin yanı sıra Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de bulundu. Xi, Çin-AB ilişkilerinin “kritik bir tarihsel kavşakta” olduğuna dikkat çekti ve tarafların rekabet yerine iş birliği temelinde hareket etmesini istedi. “Üçüncü taraflarca hedef alınamayacağını veya yönlendirilemeyeceğini” vurgulayan Xi, Avrupa’yı çok kutuplu dünya düzeninin önemli bir kutbu olarak gördüklerini belirtti.
Ticaret hacmi 50 yılda 300 kat büyüdü
Zirvede ekonomi ve yatırım konuları öne çıktı. 2024 itibarıyla Çin-AB arasındaki yıllık ticaret hacmi 785,8 milyar dolara ulaştı ve bu rakam 1975’e göre 300 kattan fazla artış anlamına geliyor. Analizlerde bu büyümenin karşılıklılık ve güvene dayalı iş birliğinin bir göstergesi olduğu ifade edildi. Çinli batarya üreticisi CALB’nin Portekiz’de inşa ettiği 2,2 milyar dolarlık tesis gibi yatırımlar da ilişkinin önemini gösteriyor.
Yeşil ve dijital dönüşüm ortaklığı güçleniyor
Xi, YEŞİL ve dijital iş birliklerinin derinleştirilmesi, karşılıklı yatırımların artması ve ticaret engellerinin azaltılması çağrısında bulundu. Çin tarafı, AB pazarında faaliyet gösteren Çinli firmalar için adil, öngörülebilir ve açık bir iş ortamı beklentisini yineledi. Zirvede ayrıca ihracat kontrolleri diyaloğunun güçlendirilmesi, tedarik zincirlerinin istikrarının korunması ve iletişim kanallarının açık tutulması konusunda mutabakat sağlandı.
“Üçüncü taraflara tabi değiliz”
Xi, Çin-AB ilişkilerinin “üçüncü taraflarca hedef alınamayacağını veya yönlendirilemeyeceğini” vurgulayarak Avrupa’yı çok kutuplu dünya düzeninin önemli bir kutbu olarak gördüklerini ifade etti. AB’nin stratejik bağımsızlığını ve entegrasyon sürecini desteklediklerinin altını çizdi. Eski Avrupa Ticaret Komiseri Pascal Lamy ise iklim değişikliği, biyolojik çeşitlilik ve okyanusların korunması konularında ortak paydalara işaret etti.
İklim bildirgesi ve ortak vizyon
Zirve sonunda yayımlanan ortak bildiride, tarafların iklim değişikliğiyle mücadele ve yeşil kalkınmayı teşvik etme konularında ortak kararlılığa sahip olduğu belirtildi. Xi Jinping’in ifadeleriyle: “Çin ve AB, çok taraflılık, şeffaflık ve iş birliği konularında yapıcı birer güç olmalıdır. Birlikte, dünyada istikrarı artırabilir, belirsizlikleri azaltabiliriz.”
Kaynak: CGTN tarafından yayımlanan açıklamalar ve veriler zirveye ilişkin haberlerden derlenmiştir.
