ABD’nin Nashville kentindeki bir ikinci el mağazasından 2,48 dolara (yaklaşık 121 lira) satın alınan parşömenin, 1823 yılına ait nadir bir Bağımsızlık Bildirgesi kopyası olduğu belirlendi. On yıl boyunca bir garajda asılı kalan tarihi doküman, Kuzey Karolina’da düzenlenen açık artırmada 477 bin 650 dolara alıcı buldu.
Müzik ekipmanı teknisyeni Michael Sparks, Mart 2006’da Music City Thrift Store’da ev eşyalarını incelerken rulo haline getirilmiş bir evrak buldu. Şamdan ve tuzluk takımı ile beraber 2,48 dolar ödeyerek aldığı belgenin geçmişini aydınlatmak isteyen Sparks, aylar süren bir inceleme süreci yürüttü.
Resmi 200 Baskıdan Biri Olduğu Kanıtlandı
Uzmanların araştırmaları sonucunda eserin, gravür sanatçısı William J. Stone tarafından hazırlanan resmi “Stone baskısı” nüshalardan biri olduğu tespit edildi. 1776’daki orijinal metnin yıpranması üzerine dönemin Dışişleri Bakanı John Quincy Adams’ın talebiyle Kongre, 1823 senesinde dana derisi parşömen üzerine 200 adet resmi kopya basılmasına karar vermişti.
Sparks’ın edindiği bu dokümandan önce araştırmacılar tarafından yalnızca 35 kopyanın varlığı belgelenmişti. Tarihe geçen bu parça, günümüze ulaştığı bilinen 36’ncı kopya oldu. Uzmanlar, mürekkep kalitesi ve muhafaza durumu yüksek olan belgenin piyasa değerinin öngörülenin üzerinde olduğunu açıkladı.
Garaj Duvarından Müzayedeye Uzanan Süreç
Tarihi evrakın ikinci el dükkanına gelişi Stan Caffy adlı yerel sakinin kararıyla gerçekleşti. Bahçe satışından 10 dolara aldığı parşömeni 10 yıl boyunca garaj duvarında asılı tutan Caffy, eşinin garajı temizlemesini istemesi üzerine belgeyi mağazaya bağışladı. Sparks’ın satın almasından yalnızca iki gün önce mağazaya verilen doküman, standart etiket fiyatıyla reona konulmuştu.
Kuzey Karolina’nın Burlington kentindeki Raynors’ Historical Collectible Auctions tarafından düzenlenen açık artırmada açılış bedeli 125 bin dolar olarak belirlendi. Müzayede sonunda belge, telefon üzerinden katılan ve kimliği açıklanmayan bir alıcı tarafından 477 bin 650 dolara (yaklaşık 24 milyon lira) satın alındı. Bu satış, ABD tarihinde ikinci el mağazalarında yapılan en yüksek değerli keşifler arasına girdi.
